Còn 1 quả thận thì sống được bao lâu ?

Khi còn 1 quả thận, đa số đều có chung nỗi lo là: Liệu còn sống được bao lâu? Cuộc sống có bị rút ngắn lại không? Thực tế cho thấy, 1 quả thận vẫn có thể đảm nhiệm phần lớn chức năng sinh lý nếu được bảo vệ đúng cách. Điều quan trọng là hiểu rõ những thay đổi của cơ thể, nguy hiểm tiềm ẩn, cách chăm sóc cơ thể.

Một người chỉ còn 1 quả thận thì cơ thể sẽ thay đổi như thế nào?

Ở người khỏe mạnh, hai quả thận hoạt động song song để lọc máu, đào thải độc tố, điều hòa nước, điện giải và huyết áp. Khi chỉ còn 1 quả thận, cơ thể không suy sụp ngay lập tức như nhiều người lo lắng. Về mặt sinh lý, quả thận còn lại sẽ bù trừ, tăng kích thước và công suất làm việc lên khoảng 130-150% so với ban đầu.

Sự thay đổi đột ngột này sẽ áp lực máu trên từng đơn vị nephron tăng lên, thận phải làm việc liên tục, cơ thể trở nên nhạy cảm hơn với mất nước, nhiễm trùng, thuốc độc thận.

Trong giai đoạn đầu, đa số người còn 1 thận không có triệu chứng rõ rệt. Nhưng về lâu dài, nếu lối sống không phù hợp, nguy cơ tổn thương thận sẽ tăng nhanh hơn người bình thường.

Còn 1 quả thận thì sống được bao lâu theo góc nhìn y học?

• Người bẩm sinh chỉ có 1 quả thận hoặc hiến thận có tuổi thọ gần như tương đương người bình thường
• Nếu không kèm bệnh nền (tăng tuyết áp, tiểu đường), tuổi thọ có thể trên 70-80 tuổi, thậm chí cao hơn
• Y học hiện đại không xem việc còn 1 quả thận là 1 bệnh, mà tình trạng cần theo dõi và duy trì thận khỏe lâu

Sự khác biệt về tuổi thọ chủ yếu thuộc vào:

• Chất lượng quả thận còn lại có khỏe hay không
• Việc ăn uống, sinh hoạt, lượng đường huyết có tốt không
• Việc khám và xét nghiệm định kỳ thận rất quan trọng

Không có con số cố định cho câu hỏi sống được bao lâu, nhưng hoàn toàn có thể sống lâu và khỏe mạnh nếu bảo vệ thận đúng cách.

Các nguy cơ sức khỏe khi chỉ còn 1 quả thận

Dù có khả năng bù trừ tốt, người chỉ còn 1 quả thận vẫn đối mặt với một số nguy cơ bệnh cao hơn mức trung bình:

• Tăng huyết áp: Khi thận phải lọc máu với áp lực lớn, hệ thống điều hòa huyết áp dễ bị rối loạn, huyết áp tăng vừa là hậu quả, vừa là nguyên nhân làm thận suy nhanh hơn.
• Suy giảm chức năng thận: Theo thời gian, quá trình này thường diễn ra âm thầm, nhiều năm không triệu chứng, chỉ phát hiện khi xét nghiệm GFR, creatinin.
• Dễ tổn thương khi dùng thuốc: Các thuốc giảm đau, kháng sinh nhóm, thuốc cản quang…có thể gây độc thận rõ rệt hơn ở người chỉ còn 1 thận
• Nhiễm trùng đường tiết niệu: Khi thận bị nhiễm trùng lặp đi lặp lại, khả năng suy thận tiến triển sẽ nhanh hơn

Những nguy cơ này không xảy ra cùng lúc với nhau, nhưng là lời nhắc nhở rằng người còn 1 quả thận cần sống kỷ luật hơn.

Làm gì để bảo vệ quả thận còn lại và kéo dài tuổi thọ?

Trước hết nên uống đủ nước mỗi ngày, trung bình 1,8-2,2 lít nước mỗi ngày. Tránh để cơ thể khát kéo dài vì điều này làm thận phải lọc máu cô đặc.

Thứ hai nên ăn uống điều độ để giảm gánh nặng cho thận, không ăn quá mặn, hạn chế đạm động vật quá mức, đặc biệt là thịt đỏ, tăng cường ăn rau xanh, trái cây, chất xơ

Thứ ba là kiểm soát huyết áp và đường huyết, chỉ cần duy trì huyết áp dưới 130/80 mmHg đã giúp làm chậm suy thận rõ rệt

Thứ tư là tránh tự ý dùng thuốc, bất kỳ thuốc giảm đau, thuốc nam, thuốc bắc, thực phẩm bổ sung nào cũng nên hỏi ý kiến của nhân viên y tế, nhất là khi dùng dài ngày.

Thứ năm là khám thận định kỳ 6-12 tháng mỗi lần, bao gồm: Creatinin máu, độ lọc cầu thận, xét nghiệm nước tiểu, đo huyết áp.

Cuối cùng là giữ vững tinh thần, nên vận động nhẹ nhàng, đi bộ, yoga, đạp xe sẽ giúp cải thiện tuần hoàn máu đến thận và giảm stress, đây là yếu tố gián tiếp ảnh hưởng đến huyết áp.

Tóm lại

Còn 1 quả thận không đồng nghĩa với cuộc sống ngắn lại, nếu quả thận còn lại khỏe mạnh và được chăm sóc đúng cách, tuổi thọ gần như tương đương người bình thường.