Tại sao ăn nhiều vẫn ko tăng cân?

Có những người mỗi ngày ăn đủ ba bữa, thậm chí ăn nhiều hơn người khác, không hề ăn kiêng, không lao động nặng, nhưng cân nặng vẫn dậm chân tại chỗ suốt nhiều năm. Thực tế tăng cân không đơn giản là chuyện ăn ít hay nhiều. Cân nặng là kết quả của quá trình tiêu hóa – hấp thụ – chuyển hóa – tích lũy trong cơ thể. Nếu một trong các khâu này gặp vấn đề, dù bạn ăn nhiều đến đâu, cân nặng vẫn khó cải thiện.

Bữa nào ăn cũng đủ – Vì sao cân nặng vẫn không thay đổi?

Cần phân biệt giữa ăn đủ lượng và ăn đủ chất. Một bữa ăn nhiều cơm, nhiều tinh bột nhưng thiếu đạm, thiếu chất béo tốt, thiếu vi chất thì vẫn có thể tạo cảm giác no, nhưng không đủ nguyên liệu để cơ thể xây dựng mô cơ, mô mỡ lành mạnh. Khi đó, năng lượng nạp vào chỉ đủ duy trì hoạt động sống cơ bản, không dư để tích lũy thành cân nặng.

Ngoài ra nhiều người có thói quen ăn nhanh, ăn vội, ăn trong trạng thái căng thẳng hoặc vừa ăn vừa làm việc. Khi hệ thần kinh chưa sẵn sàng cho quá trình tiêu hóa, dạ dày tiết enzym kém, thức ăn không được phân giải. Dù ăn nhiều nhưng phần cơ thể hấp thu được lại rất ít.

Ăn quá muộn vào ban đêm, ăn thất thường, không ổn định sẽ làm rối loạn hormone tiêu hóa và hormone chuyển hóa. Lâu dần cơ thể quen với trạng thái đủ để sống chứ không dư dưỡng chất để tăng cân.

Ngoài ra người gầy lâu năm, cơ thể thường hình thành một thói quen. Khi ăn nhiều hơn, thay vì tích lũy, cơ thể lại tiêu hao năng lượng, tăng sinh nhiệt để giữ cân. Đây là cơ chế tự điều chỉnh nhằm duy trì trạng thái mà cơ thể cho là an toàn.

Ăn nhiều không đồng nghĩa với hấp thu tốt

Ở người gầy lâu năm, rất thường gặp các vấn đề như men tiêu hóa yếu, rối loạn nhu động ruột, mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột, chức năng gan suy giảm nhẹ nhưng kéo dài. Khi men tiêu hóa không đủ, thức ăn không được phân giải hoàn toàn thành các phân tử nhỏ để ruột hấp thu. Phần dinh dưỡng chưa tiêu hóa sẽ bị đào thải hoặc gây đầy hơi, chướng bụng, khiến người ăn nhanh no nhưng lại không được năng lượng thực sự.

Bên cạnh đó, hệ vi dinh đường ruột đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thu và chuyển hóa chất dinh dưỡng. Nếu lợi khuẩn suy giảm, hại khuẩn chiếm ưu thế, cơ thể sẽ hấp thu kém hơn, đồng thời dễ rơi vào trạng thái viêm nhẹ kéo dài trong ruột. Điều này làm giảm khả năng tích lũy năng lượng.

Yếu tố tâm lý và thần kinh cũng ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình hấp thu. Stress kéo dài kích hoạt hormone cortisol, làm giảm tưới máu cho hệ tiêu hóa, ức chế nhu động ruột và giảm tiết enzyme.

Muốn tăng cân bền vững, cần thay đổi tư duy trước khi thay đổi thực đơn

Tăng cân bền vững không phải là ăn càng nhiều càng tốt, mà là nuôi lại nền tảng hấp thu của cơ thể. Khi hệ tiêu hóa khỏe, cơ thể sẽ tự nhiên mà không cần ép buộc.

Ưu tiên chất lượng bữa ăn cần đủ đạm, chất béo tốt, tinh bột phức hợp và vi chất. Ăn chậm, nhai kỹ trong trạng thái thư giãn giúp kích thích hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn nhiều.

Bên cạnh đó cần chú ý đến chế độ sinh hoạt : nên ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya, giảm cà phê, không dùng chất kích thích. Giấc ngủ sâu là thời điểm hormone tăng trưởng và hormone đồng hóa hoạt động mạnh, hỗ trợ tích lũy mô cơ và phục hồi cơ thể.

Muốn tăng cân bền vững, cần nhìn vấn đề một cách tổng thể, điều chỉnh thói quen sinh hoạt. Khi cơ thể khỏe lên từng ngày, cân nặng sẽ tăng lên, chậm nhưng chắc và quan trọng nhất là an toàn lâu dài.