Củ mã thầy là củ gì ?

Trong nhiều loại củ quen thuộc trong đời sống người Việt, củ mã thầy là cái tên thường được nhắc đến trong các món chè, món xào hoặc các món thực phẩm thanh mát. Tuy nhiên, không ít người vẫn không biết hình dáng và công dụng củ mã thầy như thế nào. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của củ mã thầy, từ nguồn gốc đến bảng thành phần hóa học, đến cách sử dụng an toàn.

Giới thiệu sơ lược về củ mã thầy

Củ mã thầy là phần thân phình to nằm dưới mặt đất, sống ở vùng đất ẩm, ruộng nước hoặc ao hồ nông. Bên ngoài củ có lớp vỏ màu nâu sẫm đến đen, khá cứng, bên trong là phần ruột trắng, giòn, chứa nhiều nước và có vị ngọt mát tự nhiên.

Đặc điểm dễ nhận biết là củ mã thầy có độ giòn. Dù được nấu chín trong chè, nấu súp hay xào thì vẫn giữ được độ giòn sần sựt, nhiều nước, không bị bở nát như khoai hay sắn. Chính nhờ vào đặc điểm này mà củ mã thầy trở thành nguyên liệu được ưa chuộng trong nhiều món ăn giải nhiệt.

Củ mã thầy có xuất xứ từ khu vực Châu Á nhiệt đới và cận nhiệt đới, nơ có khí hậu nóng ẩm và nguồn nước đồi dào. Loại củ này được trồng và sử dụng rộng rãi trong ẩm thực truyền thống, đặc biệt các quốc gia phương Đông.

Trong đời sống ngày nay, củ mã thầy được xếp vào nhóm thực phẩm vừa dễ dùng, tận dụng trong thực phẩm, vừa được hỗ trợ trong chăm sóc sức khỏe dân gian.

Vì sao có tên gọi là củ mã thầy?

Nhờ vào củ giàu chất xơ, nhiều nước, nên thường được dùng trong các chế độ ăn giải nhiệt, hỗ trợ hệ tiêu hóa, cân bằng cơ thể, đặc biệt là trong thời tiết nóng:

• Hàm lượng nước cao, giúp làm mát cơ thể
• Carbohydrat tự nhiên, cung cấp năng lượng nhẹ nhàng
• Chất xơ hòa tan, hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa
• Vitamin nhóm B, nhóm C không quá cao
• Chứa một số khoáng chất như kali, magie, photpho

Dựa trên hoạt chất dinh dưỡng, củ mã thầy hỗ trợ trong một số trường hợp

• Chất xơ giúp thức ăn di chuyển thuận lợi hơn trong đường ruột
• Kali góp phần duy trì cân bằng điện giải
• Vitamin C chống oxy hóa cho làn da ở mức nhẹ

Trong dân gian, củ mã thầy thường được dùng trong các món chè, súp, những món ăn giải nhiệt…khi ăn giảm được cảm giác nóng trong, nặng bụng.

Sơ chế và bảo quản củ mã thầy tại nhà đúng cách

Để củ mã thầy giữ được độ tươi mới, độ giòn ngọt tự nhiên. Nên đảm bảo rằng khâu sơ chế và bảo quản phải kỹ và đúng chuẩn:

Khi sơ chế:

• Khi chọn củ nên chọn củ cứng, nặng tay, vỏ không bị dập hoặc mốc
• Rửa sạch đất cát bên ngoài
• Dùng dao gọt bỏ hoàn toàn lớp vỏ nâu sẫm
• Sau khi gọt, nên ngâm củ trong nước sạch pha chút muỗi loãng để hạn chế thâm bề mặt, ngoài ra còn có tác dụng loại bỏ tạp chất

Trong quá trình sơ chế, củ mã thầy có thể ăn sống, nấu chín đều được. Tuy nhiên không nên nấu quá lâu sẽ làm mất độ giòn đặc trưng của củ

Cách bảo quản:

• Củ chưa gọt vỏ nên để ở nơi khô ráo, thoáng mát
• Nếu củ đã gọt rồi, cần bảo quản trong hộp kín, ngâm cùng với nước và để trong ngăn mát
• Thời gian bảo quản tốt nhất là từ 1-3 ngày sau khi đã gọt vỏ, không nên để lâu hơn

Bảo quản đúng cách không chỉ giúp giữ được hương vị đặc trưng mà còn hạn chế được nguy cơ nhiễm khuẩn, không bị hao hụt dưỡng chất.

Tóm lại, củ mã thầy là một loại củ quen thuộc trong ẩm thực, giúp cân bằng khẩu vị trong những ngày nắng nóng. Hoàn toàn có thể trở thành nguyên liệu bổ sung cho bữa ăn hằng ngày.