Tạp Chí Sức Khỏe
Trời càng lạnh càng dễ bị méo miệng ? Nguyên nhân do đâu ?
Nội dung bài viết
Khi thời tiết bắt đầu chuyển lạnh, không ít người nhận ra khuôn mặt mình có dấu hiệu mất cân đối. Khi cơ thể thay đổi nhiệt độ đột ngột, cơ thể có hiện tượng miệng lệch sang một bên, cười không đều, nói chuyện khó rõ chữ. Nhiều trường hợp chủ quan cho rằng đó chỉ là hiện tượng thoáng qua do trúng gió lạnh. Nhưng thực tế, méo miệng khi trời lạnh là do cơ thể đang yếu, nó liên quan trực tiếp đến hệ thần kinh mặt và nhiều yếu tố nguy cơ tiềm ẩn khác.

Vì sao thời tiết lạnh làm tăng nguy cơ bị méo miệng?
Vào mùa lạnh, nhiệt độ môi trường giảm mạnh khiến các mạch máu ngoại vi ở vùng mặt, tai và cổ dễ bị co thắt đột ngột. Khi mạch máu co lại, lưu lượng máu nuôi dưỡng dây thần kinh số VII bị giảm, làm dây thần kinh này dễ bị phù nề, chèn ép và rối loạn dẫn truyền tín hiệu.
Ngoài ra, gió lạnh thổi trực tiếp vào vùng mặt khi ngủ quạt, đi xe máy không che chắn kỹ, hoặc tắm khuya bằng nước lạnh cũng là những yếu tố thường gặp. Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột từ nóng sang lạnh khiến hệ thần kinh chưa kịp thích nghi, dẫn đến tình trạng liệt mặt ngoại biên, biểu hiện rõ nhất là méo miệng.
Sức đề kháng vào mùa lạnh bị suy giảm. Khi hệ miễn dịch yếu, virus có điều kiện tái hoạt động, gây viêm dây thần kinh mặt và làm tăng nguy cơ méo miệng. Thời tiết lạnh không phải là nguyên nhân duy nhất, nhưng lại là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp và là nguy cơ lớn nhất.
Gió lạnh tác động thế nào đến dây thần kinh mặt?
Gió lạnh tác động trực tiếp lên vùng đầu và mặt có thể gây co thắt mạch máu nhỏ quanh dây thần kinh mặt. Khi mạch máu co lại, việc cung cấp oxy và dưỡng chất cho dây thần kinh bị giảm sút, khiến chức năng dẫn truyền tín hiệu thần kinh bị rối loạn. Cơ mặt không nhận được tín hiệu điều kiểu khiển đầy đủ, dẫn đến hiện tượng lệch miệng, nhăn mặt, khó nhắm mắt một bên.
Ngoài ra, gió lạnh còn có thể làm tăng phải ứng viêm tại chỗ. Phản ứng viêm này gây phù nề nhẹ quanh dây thần kinh, chúng bị chèn ép ở ống xương hẹp.
Đối với những người thường xuyên làm việc ngoài trời lạnh, sự tiếp xúc lặp đi lặp lại với gió mà không có biện pháp bảo vệ phù hợp sẽ làm nguy cơ tổn thương dây thần kinh mặt tăng lên theo thời gian.

Méo miệng do lạnh có nguy hiểm không?
Phần lớn người bệnh có thể phục hồi trong vòng vài tuần đến vài tháng nếu được thăm khám bác sĩ. Điều đáng lo ngại là triệu chứng méo miệng ban đầu khá giống với các dấu hiệu của tai biến mạch máu não
Nếu méo miệng kèm theo các triệu chứng như liệt tay chân, nói ngọng đột ngột, đau đầu dữ dội, rối loạn ý thức, thì có thể là dấu hiệu của nghiêm trọng và cần được cấp cứu ngay.
Nếu không được chăm sóc đúng cách, méo miệng kéo dài có thể để lại di chứng như co cứng cơ mặt, mặt lệch nhẹ vĩnh viễn hoặc khó kiểm soát biểu cảm. Vì thế, không nên xem nhẹ tình trạng này, đặc biệt là trong mùa lạnh.
Cách phòng tránh méo miệng hiệu quả trong mùa lạnh
Để giảm nguy cơ méo miệng vào mùa lạnh, việc giữ ấm vùng đầu và mặt là vô cùng quan trọng. Khi ra ngoài trời lạnh, cần đội mũ, đeo khẩu trang, hạn chế gió thổi trực tiếp vào mặt. Tránh tắm khuya, đặc biệt là vào ban đêm hoặc sáng sớm khi trời lạnh.
Trong sinh hoạt, nên hạn chế ngồi hoặc ngủ dưới sàn lạnh, quạt thổi trực tiếp vào đầu. Việc giữ ấm cơ thể, ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý sẽ giúp nâng cao sức đề kháng, giảm nguy cơ rối loạn thần kinh.
Duy trì thói quen vận động nhẹ nhàng cho cơ thể như xoa bóp, massage vùng má, cằm, trán khi thời tiết lạnh để lưu thông máu tốt hơn. Khi xuất hiện các dấu hiệu như tê mặt, cứng hàm hoặc méo miệng nhẹ, nên thăm khám bác sĩ sớm.

Kết lại
Thời tiết lạnh làm tăng nguy cơ méo miệng là đúng, nhưng có thể phòng tránh nếu chủ động bảo vệ cơ thể. Việc giữ ấm người và không chủ quan trước các dấu hiệu chính là chìa khóa quan trọng để bảo vệ sức khỏe dây thần kinh mùa lạnh.
